دانشگاه آزاد اسلامی

واحد ساری دانشکده علوم انساني، گروه روانشناسي

پایاننامه برای دریافت درجه کارشناسي در رشته روانشناسي بالیني )M.A)

 

عنوان:

مطالعه میزان تحمل استرس بین دانشجویان پسر و دختر

 

استاد راهنما :

دکتر قاسمعلي طالبي

 

بهار 95

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                            شماره صفحه

چكيده………………………………………………………………………………………………………………. 1

 

فصل اول: کلیات پژوهش

 

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………. 3

 

بيان مسئله……………………………………………………………………………………………………….. 5

 

اهداف پژوهش…………………………………………………………………………………………………. 8

 

هدف کلی…………………………………………………………………………………………………………. 8

 

هدف فرعی……………………………………………………………………………………………………… 8

 

سوال پژوهش:………………………………………………………………………………………………….. 8

 

فرضيه های پژوهش………………………………………………………………………………………….. 8

 

اهميت و ضرورت پژوهش……………………………………………………………………………….. .. 8

 

تعاریف نظری………………………………………………………………………………………………….. 9

 

تعاریف عملياتی………………………………………………………………………………………………… 9

 

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه پژوهش

 

مقدمه…………………………………………………………………………………………………………… .. 13

 

مفهوم استرس…………………………………………………………………………………………………. 13

 

نكات ضروری در مورد مفهوم فشار عصبی…………………………………………………………. 16

 

مدل های استرس…………………………………………………………………………………………….. 16

 

)1 مدل مبتنی بر محرك…………………………………………………………………………………… . 17

 

)2 مدل مبتنی بر تاثير متقابل…………………………………………………………………………….. 17

 

)3 الگوی جنبه پردازی…………………………………………………………………………………….. 19

 

روشهای پيشگيری از ایجاد استرس…………………………………………………………………….. 20

 

الف- واکنشهای استرس کلی هستند.…………………………………………………………………….. 20

 

ب- واکنشهای استرسی اقتصادی هستند.…………………………………………………………….. .. 21

 

ج- طرح ده یا خود به خودی بودن واکنشهای استرس……………………………………………… 22

 

د- واکنشهای استرس برانگيزاننده هيجان اند…………………………………………………………. 23

 

سه الگوی هيجانی بسيار با اهميت………………………………………………………………………. 23

 

-1 خشم………………………………………………………………………………………………….. 23

 

-2 ترس…………………………………………………………………………………………………. 23

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

 

-3 اضطراب…………………………………………………………………………………………… 23

 

ز

 

هـ- واکنشهای استرسی تعيين کننده های داخلی و خارجی دارند…………………………………. 24

 

استرس به عنوان پاسخ درونی……………………………………………………………………………. 24

 

مقابله با استرس………………………………………………………………………………………………. 26

 

-1 شبكه روابط اجتماعی……………………………………………………………………………. 26

 

-2 مهارتهای حل مشكل……………………………………………………………………………… 26

 

-3 اعتقادات خانوادگی و فردی……………………………………………………………………. 26

 

-4 منابع مالی………………………………………………………………………………………….. 27

 

-5 سالمتی ، انرژی ، ویژگی های اخالقی و شخصيتی.………………………………….. .. 27

 

انواع روشهای مقابله………………………………………………………………………………………… 27

 

-1راهبردهای ابزاری……………………………………………………………………………….. 27

 

-2راهبردهای درون روانی………………………………………………………………………… 27

 

-3مهار فعاليت…………………………………………………………………………………………. 27

 

-4جستجوی اطالعات…………………………………………………………………………………. 27

 

شيوه های مقابله………………………………………………………………………………………………. 27

 

مكانيزم های دفاعی…………………………………………………………………………………… 27

 

رفتارهای غير انطباقی………………………………………………………………………………. 27

 

پی پروایی………………………………………………………………………………………………. 27

 

اجتماعی شدن………………………………………………………………………………………….. 27

 

برخورد منفعالنه……………………………………………………………………………………….. 28

 

اقدامات در جهت کنترل استرس…………………………………………………………………………. 28

 

تغيير در تفكر………………………………………………………………………………………….. 28

 

رژیم غذایی…………………………………………………………………………………………….. 29

 

ورزش و تمرینات منظم روزانه………………………………………………………………….. 29

 

تنفس ، یوگا…………………………………………………………………………………………….. 30

 

خواب…………………………………………………………………………………………………….. 30

 

اوقات فراقت و تفریح………………………………………………………………………………… 31

 

عقاید……………………………………………………………………………………………………… 31

 

سيستم حمایتی………………………………………………………………………………………….. 32

 

شوخی……………………………………………………………………………………………………. 33

 

انحراف ذهن……………………………………………………………………………………………. 33

 

ح

 

بيانات شخصی خود آفرین………………………………………………………………………….. 33

 

روشهای کنار آمدن با استرس…………………………………………………………………………….. 34

 

روش مستقيم…………………………………………………………………………………………………… 34

 

کنار آمدن دفاعی……………………………………………………………………………………………… 34

 

منابع الزم برای مبارزه با استرس……………………………………………………………………….. 34

 

ادبيات نظری………………………………………………………………………………………………….. 35

 

راههای مقابله با استرس از دیدگاه پزشكی…………………………………………………………… .. 36

 

دیدگاه روانشناسی…………………………………………………………………………………………….. 38

 

شخصيت نوع اول…………………………………………………………………………………………… 39

 

دومين نوع شخصيت………………………………………………………………………………………… 39

 

سومين نوع شخصيت……………………………………………………………………………………….. 39

 

پيشينه تحقيق………………………………………………………………………………………………….. 40

 

فصل سوم: روش پژوهش

 

روش تحقيق…………………………………………………………………………………………………… 46

 

جامعه آماری…………………………………………………………………………………………………… 46

 

نمونه پژوهش…………………………………………………………………………………………………. 46

 

ابزار پژوهش…………………………………………………………………………………………………. 46

 

چگونگی جمع اوری اطالعات…………………………………………………………………………….. 47

 

تجزیه و تحليل داده ها………………………………………………………………………………………. 47

 

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ها

 

جدول شماره : 1 فراوانی و درصد فراوانی دانشجویان……………………………………………. 49

 

جدول شماره : 2 تعداد شرکت کننده و نمرات تجربه استرس…………………………………….. 49

 

جدول شماره : 3 تعداد شرکت کننده و نمرات تجربه استرس…………………………………….. 49

 

جدول شماره : 4 تجزیه و تحليل واریانس یكطرفه………………………………………………….. 50

 

جدول شماره : 5 شاخص های آماری محاسبه شده برای دانشجویان پسر و دختر…………… 50

 

جدول شماره : 6 آزمون T و تفاوت ميانگين…………………………………………………………. 51

 

جدول شماره : 7 تحليل واریانس یكطرفه و مقایسه ی دانشجویان پسر و دختر……………… 52

 

جدول شماره : 8 مطالعه مقياس کنار آمدن رویارویانه دانشجویان پسر و دختر…………… . 54

 

جدول شماره : 9 مطالعه مقياس دوری جویی دانشجویان پسر و دختر………………………… 54

 

جدول شماره : 10 مطالعه مقياس خویشتن داری دانشجویان پسر و دختر……………………. 55

 

جدول شماره : 11 مطالعه مقياس جستجوی طرفداری اجتماعی دانشجویان پسر و دختر……. 55

 

 

ط

 

جدول شماره : 12 مطالعه مقياس مسئوليت پذیری دانشجویان پسر و دختر…………………. 55

 

جدول شماره : 13 مطالعه مقياس گریز – اجتناب دانشجویان پسر و دختر…………………… 56

 

جدول شماره : 14 مطالعه مقياس حل مدیرانه مسئله دانشجویان پسر و دختر……………… . 56

 

جدول شماره : 15 مطالعه مقياس ارزیابی مجدد مثبت دانشجویان پسر و دختر……………. 57

 

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات

 

نتيجه گيری……………………………………………………………………………………………………. 58

 

پيشنهادات………………………………………………………………………………………………………. 59

 

محدودیت ها…………………………………………………………………………………………………… 60

 

فهرست منابع………………………………………………………………………………………………….. 61

 

ضمائم

 

پرسشنامه روش های کنار آمدن الزاروس…………………………………………………………….. 63

 

 

چكیده

 

 

پژوهش حاضر به مقصود مطالعه ميزان تحمل استرس بين دانشجویان پسر و دختر رشته روانشناسی صورت گرفته می باشد. طرح پژوهش از نوع پی رویدادی بود واز طریق نمونهگيری در دسترس، 60نفـر دختر و پسر 30( پسر و 30 دختر ( انتخاب شدند .ابراز پژوهش شامل پرسشـنامه پرسشـنامه کنـار امدن الزاروس بود. فرضيه تحقيق با بهره گیری از روش T مستقل مورد مطالعه قـرار گرفـت و بعـد از انجام این پژوهش و با در نظر داشتن تجزیه و تحليل ابزار پژوهشی، به این نتيجه دست یافتيم که تنها در بعضی مقياس ها آن هم نه در حد اطمينان کامل تفاوت به چشـم مـی خـورد. بنـابراین دو فرضـيه پژوهش مورد قبول واقع نشد و به این نتيجه دست یافتيم که بين ميزان تحمل استرس دانشجویان پسر و دختر تفاوت معنی داری وجود ندارد و همچنين بين ميزان تحمل استرس دانشجویان پسر و دختر رشته روانشناسی تفاوت معنی داری وجود ندارد.

 

کلید واژه: استرس،خویشتن داری، مسئوليت پذیری، حل مدیرانه.

 

 

فصل اول

 

 

کلیات پژوهش

 

 

مقدمه :

 

 

افراد جامعه کنونی بيش از پيش نسبت به استرس و پيامدهای آن هوشيار شـده انـد . بزرگسـاالن ، نوجوانان و حتی کودکان از آلودگی محيط زیست امكان وقوع یک جنگ هسته ای به پایان رسيدن منابع طبيعی وجوه اافزوده های غذایی و مواد سـرطان زا و …. سـخن مـی گوینـد و تمـامی اسـالل بخشی از زندگی روزمره را تشكيل می دهند . زندگی عصر ما چنان می باشد که در اغلـ خـانواده هـا پدر و مادر هر دو بایستی کار کنند تا بتوانند هزینه ای روز افزون را تامين نمایند . طالق افزایش یافته ، ازدواج مجدد هم امری نا ممكن نيست افزون رسانه های گروهی ، افراد به نظاره ی صحنه های جنگ خشونت ، تخری ، بی رحمی و مرگ و کشتار عادت داده اند )استوا ، )1998

 

استرس یكی از مفاهيم مهم در مطالعه روانشناسی و بهداشت روانی به شمار می آیـد و بـه کفيـات گوناگون در زندگی اطالق می گردد و به عنوان علل بسياری از درد ها ، ناراحتی ها و بيمـاری هـا و بيماری ها تلقی می گردد . مردم عادی آن را پدیده ای رنج آور و ناخوشایند ، پزشـكان مسـئله را از دید واکنش های فيزولوژیک روانپزشكان بنا را بر فشارهای عصبی و بـه کـار بـردن مكانسـيم هـای سایكوفيزیولوژیک و باالخره روانشناسان آن را تغيير رفتار و حـاالت هيجـانی و بحرانـی مـی داننـد )اتكينسون ، ترجمه براهنی ، ) 1368

 

مطالعه استرس به عنوان احساس حاصل از ارزیابی موقعيتی به عنوان فشار یا اضافه باری بـه منـابع روانشناختی ، مطالعه چگونگی تعادل بين جسم و روان می باشد . محققان بر این نكته توافق دارند کـه ما را در وریطه ی یک همه گيری استرس هستيم که باعث بيماری و حتـی مـرگ مـی شـود . امـا درمورد ی چگونگی تعریف استرس توافق کمتری دارند . تعریف استرس دشوار می باشد . نظریه پردازان مختلف این اصطالح را به شيوه های مختلفی بكار برده اند . یكی از شيوه های رایج تعریف اسـترس در نظر گرفتن آن به عنوان محرك می باشد . توماس هوامز )1979( استرس را واقعه محرکی کـه الزم می باشد فرد با آن سازگار گردد تعریف نمود . پس استرس به عنوان یک محرك ، هر موقعيتی اسـت

 

 

 

که در خواست های غير معقول و فوق العاده را داشته و نيازمند تغيير در الگوی زندگی جـاری فـرد باشد )هولمزو راهه )1976

 

موارد استرس به عنوان یک محرك شامل امتحان بالیای طبيعی و جدایی زناشویی می باشد ایـن واقـع استرس زا هستند . زیرا فرد را ملزوم به انجام رفتارهای سازگارانه برای کنـار امـدن بـا درخواسـت های محيطی تحمل شده می کند .

استرس به شكل دیگر می تواند به صورت پاسخ فيزیولـوژیكی در نظـر گرفتـه شـود )سـيله )1976 طبق نظر هانس سيله فيزیولوژیست ، الگوی نا متمایز فعاليت فيزیولوژیكیذاتاً نـاگوار اسـت . زیـرا تند شدن ضربان ، قل ، تند شدن تنفس و افزایش تنش عضالنی و کارکرد تعادل حياتی را مختـل می کند . طبق نظریه سيله ، هرگاه شخصی برای مدت طوالنی انگيختگی ، فيزیولـوژیكی را تجربـه کند )مثل بيمار ت دار ( بدن دچار استرس می گردد . پژوهشگران دیگر می گویند واکنش استرس نه تنها تغييرات فيزولوژیكی بلكه اختالل واکنش هـای رفتـاری – حرکتـی )مثـل لـرزش دسـت ، اختالل های گفتاری( آشفتگی هيجانی و بدکاری شناختی را شامل می گردد )الزاروس )1966

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

 

زیرا مردم به محرك های یكسان ، به صورت متفاوت واکنش نشان می دهند پس بایـد اسـترس را چيزی بيش از یک محرك در نظر گرفت . الزاروس و فوکلمن مخالف در نظـر گـرفتن اسـترس بـه عنوان پاسخ فيزیولوژیكی نيز هستند . بسياری از وقـایع زنـدگی نظيـر ورزش و عاشـق شـدن ، بـه تشدید فعاليت دستگاه عصبی خودمختار می انجامد اما شخص ورزش و عشـق را بـه عنـوان یـک عامل استرس زا تجربه نمی کند .

 

دانشجویان در جامعه ای زندگی می کنند که مشخصات بارز آن را می توان افزایش جمعيت ، شـهر نشينی گسترش موسسات و پيچيدگی تكنولوژی در ارتباطات دانست و ایـن مـوارد بـيش از پـيش انسانها و مخصوصاً دانشجویان را به هم نزدیک کرده و باعث شده تا آنها در جهت رقابت با سـایرین به تكاپو و تالش بيشتر وادار شوند . از این طریق افزایش توقعات و انتظارات روز افزون جامعه نيز در جهت رفع این توقعات و حل موارد فوق مسمر الثمر نخواهد بود . یكی از مهمترین موضوع که با آن

 

4

بيتر در این تحقيق سرو کار داریم استرس ها و عواملی که باعث این فشار های عصبی اسـت کـه همه دانشجویان با آن درگير هستند که بایستی آنها را بشناسيم . امروزه استرس بـه عنـوان مهمتـرین فاکتور در جوامع می باشد که باعث به وجود آمدن امراض جسمی و اختالهای روانـی در رفتارهـای دانشجویان می باشد . استرس در زندگی دانشجویان به شيوه های متفاوتی بروز می کند ، پرخاشـگری ناگهان در پاسخ به یک سوال ساده لوحانه ، سر درد شدید در پایـان یـک روزگـاری سـخت ، بـروز عصبانيت برای همين ميزان تحمل دانشجویان به استرس نسبت به فاکتورهای شخصـيت و محـيط متفاوت می باشد و آنها در دوران تحصيل استرس را تجربه می کنند . گروهـی از روانشناسـان رفتـاری استرس را بيماری شایع قرن نامگذاری کرده اند در حالی که در عصر حاضر که در آن هستيم عصـر استرس و فشارهای روانی و عصبی می باشد دوره ای که در آن دانشجویان بيش از هر زمان دیگـری در معرض عوامل وجود استرس قرار گرفته و مسالل و مشكالت بی شماری از هر طـرف آنهـا را احاطـه کرده می باشد .

 

اظهار مسئله :

 

 

استرس به سه مفهوم در نظر گرفته شده می باشد )الهه ميرزایی ، ) 1378 در یک رویكرد ، تمرکـز بـر محيط معطوف می باشد و استرس به عنوان محرك توصيف شده می باشد که شامل واقعـه یـا رشـته ای از شرایط ویژه به عنوان مثال ، زمانی که فرد می گوید شغل من بسـيار پـر اسـترس اسـت از همـين دیدگاه به مفهوم استرس نگاه کرده می باشد . وقایع و شرایطی تهدید کننده یـا زیـان بخـش انـد و در نتيجه احساس تنش ایجاد می کند ، استرس زا خوانده می گردد .

 

رویكرد دوم استری را به عنوان پاسخ در نظر گرفته و تمرکز آن بر واکنش مردم به عوامل استرس زا ست . از این دیدگاه مردم به نقشی که احساس می کنند استرس می گویند ، مانند زمانی کـه فـرد می گوید : به هنگام سخنرانی احساس استرس می کنم . پاسخ فرد شامل دو جـز مـرتبط بـا هـم می باشد . غیر از شناختی که شامل رفتار ، الگوی فكری و احساسات می باشد . مانند زمانی که احساس مـی

 

 

5

 

کنيد عصبی هستيد و غیر از فيزیولوژیكی که برانگيختگی های جسمی را در بر می گيرد مانند زمانی که قلبتان تند تند می زند دهانتان خشک می گردد و عرق می کند )الهه ميرزایی ، )1378

 

رویكرد سوم ، استرس را فرایندی می دانند که در عين آنكه در برگيرنده استرس زا هـا و فرسـایش هاست اما بعد مهم دیگری را نيز به آن می افزاید و آن ارتباط ی ميان فرد و محيط می باشد ) به نقل از همان کتاب( این فرآیند شامل تعامل ها و تطابق های دایم مسان فرد و محيط می باشد که هر یک بـر دیگری اثر می گذارد و از دیگری اثر می پذیرد و بر اساس این نظریه ، استرس تنها یک محرك یـا پاسخ نيست بلكه فرایندی می باشد که فرد می تواند از طریق راهكارهای رفتاری ، شناختی و احساسی به گونه ای فعال از تاثيرات آن بكاهد .

 

ارزیابی وقایع به عنوان پر استرس به دو گونه گروه از عوامل بستگی دارد ، عواملی که مربوط به فرد می باشد و عواملی که به موقعيت بستگی دارد . عوامل فردی شامل ویژگی هـای شخصـيتی ، هـوش و انگيزش فرد می گردد برای مثال ، افراد برخوردار از عزت نفس باال بر این باورند که توانایی های الزم را برای برآوردن نيازهای یک موعيت را دارند . در صورت روبرو شدن با موقعيتی پـر اسـترس ، ممكـن می باشد به عوض تهدید انگيز قلمداد کردن آن را به گونه ای مبارزه طلبی ببينند . در مورد انگيزه می توان گفت که هر چه هدف بيشتر در معرض خطر قرار گيرد و مهم تر باشد ، فـرد ميـزان اسـترس بيشتر را ارزیابی خواهد نمود )الهه ميرزایی ، )1378

 

اليس معتقد می باشد باورهای غير منطقی بسياری از مردم موج افزایش استرس آنها می گردد عواملی که موقعيتی را پر استرس می کند در وهله ی اول وقـایعی هسـتند کـه ملزومـات شـدیدی را مـی طلبند )پرسون و نيوفلد ، )1987

به عنوان مثال ، بيماری که در انتظار اقدام جراحی دردناکی را می کشد ، این موقعيـت را پـيش از انجام گرفتن سنجش فشار خود استرس زا می بينند . گـذارهای زنـدگی نيـز اسـترس زا هسـتند ) موس و شفر ، )1986

 

 

6

 

زندگی شامل وقایع مهمی می باشد که مستلزم گذر کردن از یـک مرحلـه یـا موقعيـت بـه مرحلـه یـا موقعيت دیگر می باشد که باعث ایجاد تغييرات بسيار زیاد و ملزومات جدیدی در زندگی می شوند . ازدواج کردن – رفتن به دانشگاه به ویژه اگر از شهر و خانه مان دور باشـد – والـد شـدن – شـاغل بودن – تغيير محل – از دست دادن همسر ، طالق گرفتن .

 

استرس در زندگی روزمره به وفور دیده می گردد و همه افراد بارها و بارها متعدد تحت تـاثير اسـترس قرار می گيرند و آن را تجربه می کنند و وقتی که کسی دچار اسـترس شـده وارد محـيط درس یـا دانشگاه میشود معموالً همه دوستان و هم کالسی ها متوجـه مـی شـوند و در تعامـل بـا دیگـران استرس فرد به آنها سرایت می کند .

 

برای همين و آن چیز که گفتم در این تحقيق به مطالعه ميزان تحمل استرس دانشـجویان پسـر و دختـر رشته روانشناسی می پردازیم و به این دليل که دانشجویان در محيط دانشگاه با عوامـل اسـترس زا برخورد دارند . می خواهيم بدانيم چه عواملی دانشجویان را با در نظر داشتن سطوح مختلف آنها در کالس دچار استرس می کند . این عوامل چه چيزهایی هستند و شيوه های مقابله با اسـترس دانشـجویان پسر و دختر را مطالعه کنيم . پس از توضيحات مختصر داده گردید این سـوال مطـرح مـی شـود کـه چگونه می توان ميزان تحمل استرس دانشجویان را باال برد؟

 

به نظر می رسد یكی از رویكردهایی که بتوان در پاسخ گویی به سواالت مزبـور از آن یـاری گرفـت رویكرد شناختی – رفتاری باشد . زیرا که با مطالعه اجمالی ، مشـخص مـی شـود هـر یـک از ایـن مفاهيم به نوعی بستگی به حاالت شخصيتی ، عزت نفس ، اعتماد بـه نفـس و بـه آن نگـرش هـا ، باورها و عقاید و تفكرات فرد دارد – پژوهش ها نشان داده که آرامش گام بـه گـام ماهيچـه هـا در کاهش استرس بسيار موثر می باشد . افراد با بهره گرفتن از تجارب خود ، مهارتهای کنار آمدن را شامل راهكارهایی که پيش از آن خودشان به کار برده با بكار گرفتن آنها را به وسيله دیگران دیده اند می آموزند ، روانشناسان بر آموزش کنار آمدن با استرس ، روش هایی تدوین کرده انـد . بعضـی از ایـن روشها به گونه عمده به رفتار فرد می پردازند و بعضی به فرایند تفكر )الهه ميرزایی ، )1378

 

7

 

با در نظر داشتن مطال مذکور تالش پژوهشگر بر این می باشد که با اعمال مداخله به صورت تجربـی ميـزان تحمل استرس بين دانشجویان پسر و دختر را مطالعه و پاسخ مناسبی برای سواالت پژوهش بدست آورد .

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

تعداد صفحه : 84

قیمت : 14700تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***