گرایش : فقه و مبانی حقوق اسلامی

عنوان : مطالعه تفاوت حقوق مسلمان با غیر مسلمان در باب مجازات حدود 

دانشگاه آزاد اسلامي

واحد ياسوج

 دانشكده علوم انسانی، گروه الهیات

پايان‌نامه براي دريافت درجه كارشناسي ارشد «M. A. »

گرایش: فقه و مبانی حقوق اسلامی

عنوان:

مطالعه تفاوت حقوق مسلمان با غیر مسلمان در باب مجازات حدود از منظر مذاهب خمسه

استاد راهنما:

دکتر سعید میری

 استاد مشاور:

دکتر علی پورجواهری

پایان نامه

بخش هایی از متن پایان نامه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست  مطالب

عنوان                   صفحه

چكيده 1

مقدمه. 2

فصل اول: کلیات

  1. کلیات. 4

1-1.اظهار مسئله. 4

1-2.فصول پژوهش. 6

1-3.سوال اصلی پژوهش. 7

1-4.فرضیة پژوهش. 7

1-5.روش پژوهش. 7

1-6.تعریف مفاهیم و اصطلاحات.. 7

1-6-1.مذاهب اربعه. 7

1-6-2.شیعه امامیه. 20

1-6-3.تعریف مسلمان. 26

1-6-4.کفر و اقسام آن. 28

1-6-5.مرتد و اقسام آن. 31

1-6-6.صابئین. 33

1-6-7. دیدگاه فقهای شیعه و اهل سنت در خصوص کفار و غیرمسلمان. 36

1-6-8.معنای لغوی و اصطلاحی «حد». 43

1-6-9. اقسام حد 43

فصل دوم: مطالعه فقهی انواع حدود

2.مطالعه فقهی انواع حدود 46

2-1.زنا 46

2-1-1.حد قتل. 46

2-1-2.حد جلد 46

2-1-3.حد رجم 47

2-1-4.سایر حدود زنا 48

2-1-5.نظرات فقیهان عامه. 49

2-2.حد لواط. 49

2-2-1.لواط در قرآن. 49

2-2-2.لواط در احادیث.. 50

2-2-3.حکم لواط در مذهب شیعه. 51

2-2-4.راه های اثبات لواط. 51

2-2-5.حد لواط کننده و لواط دهنده در مذهب شیعه. 52

2-2-6.حد واسطۀ لواط. 55

2-2-7.آراء فقهای اهل سنت در مورد حکم لواط. 55

2-2-8.دیدگاه فقهای اهل سنت.. 56

2-3.حد مساحقه. 59

2-3-1.تعریف سحق و مساحقه. 59

2-3-2.معنای اصطلاحی سحق. 59

2-3-3.مساحقه از دیدگاه فقه اسلامی. 60

2-4.حد قذف.. 60

2-4-1.قذف در لغت.. 60

2-4-2.قذف در اصطلاح. 61

2-4-3.مقایسه ی قذف و توهین. 61

2-4-4.حد  قذف در اسلام 61

2-4-5.هدف اسلام از تعیین حد برای قذف.. 63

2-4-6.نظر قرآن در مورد قذف.. 63

2-4-7.شرایط تحقق قذف.. 69

2-4-8. شرط اجرای حد قذف : 69

2-8-4-2.«هرگاه فرد بالغ و عاقل شخص نابالغ یا غیر مسلمان را قذف کند». 70

2-5.حد شرب خمر. 71

2-5-1.تعریف مسكر. 71

2-5-2.خمر. 73

2-5-4.شرايط حد مسكر. 78

2-5-5. استثناء در اعمال حد 79

2-5-6.مقدار حد 79

2-5-7.راه اثبات جرم 80

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

2-6.حد سرقت.. 81

2-6-1.تعريف سرقت.. 82

2-6-2.انواع سرقت.. 82

2-6-3.مجازات سرقت.. 85

2-7.حد محاربه. 86

2-7-1.تعریف محاربه. 86

2-7-2.تعریف مفسد في الارض…. 94

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

2-7-3. تعریف و شرایط محار ب وافساد فی الارض…. 95

فصل سوم: مطالعه دیدگاه مذاهب خمسه در خصوص حدمسلمان و غیر مسلمان

3.مطالعه دیدگاه مذاهب خمسه در خصوص حدمسلمان و غیر مسلمان  98

3-1.حد زنا مسلمان و غیر مسلمان. 98

3-1-1.زنا در فقه امامیه. 98

3-1-2.احصان در لغت و اصطلاح فقهای امامیه. 100

3-1-3.زنا در فقه اهل سنّت.. 100

3-1-4.احصان از نظر اهل سنّت.. 101

3-2.حد لواط مسلمان و غیر مسلمان. 101

3-2-1.لواط از نظر فقه امامیه. 101

3-2-2.لواط از نظر اهل سنّت.. 102

3-3.حد مساحقه مسلمان و غیر مسلمان. 102

3-3-1.مساحقه از نظر فقه امامیه. 102

3-3-2.مساحقه از نظر فقه اهل سنّت.. 103

3-4.حد قیادت مسلمان و غیر مسلمان. 103

3-4-1.قیادت از نظر فقه امامیه. 103

3-4-2.قیادت از نظر فقه اهل سنت.. 104

3-5.حد قذف مسلمان و غیر مسلمان. 104

3-5-1.قذف در فقه امامیه. 104

3-5-2.شرایط تحقق قذف.. 105

3-5-3.قذف در فقه اهل سنّت.. 106

3-6.حد شرب خمر مسلمان و غیر مسلمان. 107

3-6-1.شرب خمر از نظر فقه امامیه. 107

3-6-2.شرب خمر از نظر فقه اهل سنّت.. 108

3-7-1.سرقت از نظر فقه امامیه. 109

3-7-2.سرقت از نظر فقه اهل سنّت.. 111

3-8.حد محاربه مسلمان و غیر مسلمان. 112

3-8-1.محاربه از نظر فقهای امامیه. 112

3-8-2.محاربه از نظر فقه اهل سنّت.. 113

نتیجه گیری. 115

منابع و مآخذ. 119

چكيده

موضوع این پایان نامه مطالعه تفاوت مسلمانان با غیر مسلمان در باب مجازات حدود از منظر مذاهب خمسه می باشد. با در نظر داشتن اینکه دین مبین اسلام، به حضور غیرمسلمان­ها، در کنار مسلمانان، نظری کاملاً انسانی داشته و برای آنان، حقوقی قایل شده، لازم می باشد همة مسلمانانی که در کنار پیروان ادیان دیگر زندگی می­کنند، با آن آشنا شوند، تا با رفتار مناسب موجب ترغیب و گرایش غیرمسلمان­ها به دین مبین اسلام شوند. در این پژوهش، به قوانین و احکامی که اسلام برای اقلیت­های دینی و غیر مسلمان در نظر گرفته، پرداخته شده و تفاوت­های حقوق کیفری مسلمان و غیر مسلمان در باب حدود از دیدگاه فقه های مذاهب خمسه، اظهار شده می باشد. نتيجه نهايي اين پژوهش ،به تفاوت هاي ديد گاه مذاهب خمسه ختم مي گردد ومشخص مي گردد كه در بعضي ازاحكام كيفري مسلمانان با غیر مسلمان برابر مي باشند ولذا در برخي احكام مانند شرب خمر وزنا… بين احكام كيفري مسلمانان با غیر مسلمان اختلافاتي می باشد كه در اين پژوهش با بهره گیری از منابع معتبر فقهي و حقوقي بر پایه مطالعات کتابخانه ای مورد بررسي قرار گرفته می باشد.

كليد واژه ها: فقه اماميه ، مذاهب خمسه ، اهل كتاب ، غبر مسلمان، مجازات، حدود

مقدمه

فقهای اسلامی اصلی کلی در خصوص حقوق شهروندان غیر مسلمان ارائه کرده اند. براساس این اصل، تمامی حقوق و وظایفی که برای شهروندان مسلمان مشروع دانسته شده غیر از در چند مورد جزئی، برای شهروندان غیر مسلمان نیز به رسمیت شناخته می گردد. این اصل در اصطلاح فقها به اصل «لهم ما لنا و علیهم ما علینا» شهرت یافته می باشد. به تعبیری مسلمان و غیر مسلمان در اکثر موارد از نظر قانون گذار یکسانند و حقوق و تکالیف آنان برابر می باشد. مواردی که این یکسانی را منتفی می کند، در قبال موارد مشترک بسیار ناچیز بوده، پس فقها اصل را در قوانین، بر تساوی حقوقی مسلمان و غیر مسلمان قرار داده­اند.

    با در نظر داشتن اینکه بدخواهان و دشمنان مکتب بزرگ اسلام همواره کوشش دارند با ارتباط مطالب غیر واقعی مانند تبعیض بین مسلمان و غیر مسلمان و عدم رعایت حقوق اقلیت ها در اسلام ضربه وارد نمایند که این افراد عموما از دو گروه خارج نیستند، گروه اول کسانی هستند که دانسته و از روی دشکنی با اسلام این مطالب را به اسلام ارتباط می دهند و گروه دوم کسانی هستند که از سر نادانی و جهل و عدم درک درست و صحیح اسلام این مطالب را اظهار می کنند با در نظر داشتن موارد مطرحه شده در این پژوهش کوشش شده می باشد به مطالعه احکام حدود مسلمان و غیر مسلمان در مذاهب خمسه پرداخته گردد و با مطالعه دقیق موضوع از دیدگاه فقه های مذاهب خمسه توانسته باشیم گامی هرچند کوچک در جهت روشن شدن مسائل فقهی که در جامعه اسلامی با آنها مواجه هستیم برداشته باشیم .

    پژوهش حاضر در سه فصل تدوین شده می باشد در فصل اول کلیات پژوهش مورد مطالعه قرار گرفته می باشد که شامل موضوعاتی مانند اظهار مسئله پژوهش و فرضیه ،سوال پژوهش ،روش پژوهش و تعریف مفاهیم و اصطلاحات می باشد.در فصل دوم به مطالعه فقهی حدود پرداخته ایم و حدود به تفکیک از دیدگاه فقه های مذاهب خمسه مورد مطالعه قرار گرفته شده می باشد و درنهایت در فصل سوم کلیه موارد حدود مطرحه شده در فصل سوم به تفکیک مسلمان و غیر مسلمان بحث گردیده می باشد.

 

1-1.اظهار مسئله

بشر بر ميل فطري، زندگي اجتماعي دارد و نمي‌تواند بدون كمك اجتماع نيازهاي حياتي خود را رفع نمايد و با گذشت زمان و ايجاد نيازهاي فراوان مشترك و پيچيده‌تر، نياز به هماهنگي و وحدت در راستاي حل مشكلات در راه رفع نيازمندي‌ها، بيشتر از گذشته احساس مي‌گردد. از سوي ديگر اكثر اين اجتماعات داراي شريعت الهي منحصر به فرد هستند و خواه ناخواه اين عامل موجب تمايز افراد اين اجتماعات به دو گروه كافر و مؤمن مي‌گردد (احمدی، 1383، ص25). اين تقسيم بندي، احكام و آثار خاصي دارد و قلمرو وظايف دو گروه را از هم متمايز مي‌سازد. به گونه طبيعي يك نظام سياسي- ديني، رويكرد سياسي خود را بر اساس اصول و قواعد منتج از اين آثار و لوازم ، مشخص مي‌كند و روابط خود را بر طبق آن اصول و ايدئولوژي نشأت گرفته از آن منظم مي‌سازد (شکوری، 1361، ص33).

    در دنياي امروزي كه ارتباطات بسيار گسترده شده و جهان به مشابه دهكده اي می باشد كه  اجزاء ان توسط انواع وسايل ارتباط جمعي به هم مرتبط‌اند و همچنين با در نظر داشتن  تعامل كشورهاي مختلف با هم، نياز به ارتباط اجتماعي بين‌المللي بيشتر نمود پيدا مي‌كند. حال با در نظر داشتن تعامل كشورهاي مسلمان علاوه بر ارتباط با كشورهاي هم‌دين و مسلك خود ممكن می باشد به ارتباط با كشورهاي اهل كتاب و يا حتي كافر نياز پيدا نمايند. مي‌توان اين پرسش‌هاي را مطرح نمود كه كافر كيست؟ تقسيم بندي بشر‌ها به مسلمان و كافر چه آثاري در ميزان كيفيت روابط ميان آنها مي‌گذارد؟ آیا اسلام در مقايسه با ساير مكاتب و نظام‌هاي حقوقي معاصر از توانایي و مؤلفه‌‌هاي يك نظام كامل و جامع برخوردار می باشد؟ (همان، ص30).

    بر همين اساس، احكام و آثار هر كدام از اين ارتباطات از هم متمايز می باشد و طبيعي می باشد كه يك نظام سياسي- ديني رويكرد تعامل سياسي خود را بر اساس قواعد و اصول بدست آمده از اين آثار و احكام مشخص مي‌كند (احمدی، 1383، ص29). لذا از نظر اصطلاح فقهی، در حوزه خارج از دین اسلام، افراد به چهار دسته تقسیم می شوند:

1-اهل کتاب.

2- معتقدین به ادیان پیش از اسلام که کتابی برای ایشان متصور نیست.

3- مشرکین: کسانی که علی رغم اعتقاد به خداوند برای او شریک یا شرکایی نیز قائل‌اند.

4- بت پرستان: چیزهایی مثل سنگ، ستاره و خورشید و … را خدا می‌دانند و می‌پرستند و پیروان ادیان و مذاهب ساختگی (طباطبایی، 1368، ج 2، ص203).

    هر کدام از عناوین چهارگانه نیاز به بحث مبسوط دارد و بین آنان، اهل کتاب از ویژگی منحصر به فردی برخوردار می باشد و از لحاظ اعتبار و ارزش، دارای رتبه والایی می باشد و نسبت به سه گروه دیگر، دارای احکام ویژه برای خود می باشد؛ (این ارزش نسبی در قانون اساسی ایران نیز مشهود می باشد، به طوری که آنان با عنوان اقلیت‌های دینی مورد شناسایی واقع شده‌اند. بدین تعبیر: «ایرانیان زرتشتی، کلیمی و مسیحی تنها اقلیت‌های دینی شناخته می شوند…..» (قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اصل سیزدهم، روزنامه رسمی شماره 12957، مورخ6/6/1368).

    گویا داشتن کتب آسمانی، عامل این فرق می‌باشد. لذا بایستی کفار اهل کتاب را در یک سطح بالا و سایرین را در سطح پایین‌تری ـ به طوری که احکامشان نسبت به هم، چندان تفاوتی نکند ـ  قرار داده و زیرا معمولاً عنوان مشرکان به گونه ویژه در کنار کفار اهل کتاب آمده، لذا از سایر کفار گروه دوم،«کفار در حکم مشرکین» یاد می گردد. هر فرد مسلمان و يا غير مسلمان كه مرتكب قتل يا جرح و يا آزار فرد ذمي گردد طبق قوانين قضايي و جزايي اسلام به مجازات خواهد رسيد و دادگاههاي اسلامي و دستگاه اجرايي مسئول رسيدگي به اينگونه جرايم و اجراي مجازات هاي مقرر خواهند بود. همچنين هر گاه اموال و هر نوع حق مالي ذميان مورد دستبرد و تجاوز قرار گيرد مانند ساير هموطنان مسلمان به شكايت آنان و طبق قانون و مقررات اسلامي رسيدگي مي‌گردد و مجرمين و محكومين به مجازات خود مي‌رسند. در مورد تعرض به نواميس متحدين ذمي و يا وقوع تجاوز عرضي نيز طبق قانون رفتار مي‌گردد و مرتكبين مجازات مي‌گردند (عميد زنجاني،1370: 137).

    مساوات در برابر قانون و احكام شرع، از اساسي ترين اصول بنيادين اسلام می باشد كه رهبران ديني وبه ويژه پيامبر اكرم (ص) و حضرت امير(ع) براي اجراي آن پافشاري كرده اند. قرآن مجيد تفاوت هاي ظاهري بشر ها را وجه شناسايي يكديگر دانسته و تأكيد دارد همه از يك زن و مرد خلق شده اند: «يا ايها الناس انا خلقناكم من ذكر و انثي و جعلناكم شعوباً و قبائلا لتعارفوا ان اكرمكم عندالله اتقاكم»

    «اى مردم، ما شما را از مرد و زنى آفريديم، و شما را ملّت ملّت و قبيله قبيله گردانيديم تا با يكديگر شناسايى متقابل حاصل كنيد. در حقيقت ارجمندترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شماست. بى‌ترديد، خداوند دانای آکاه می باشد» (حجرات/ 13).

    تأكيد رهبران دين نسبت به مساوات همه به خصوص اقوام و خويشان و يا بزرگان ورؤساي قبايل با ساير مردم، از مصاديق اين اصل به شمار ميرود. ابي‌مخنف نقل مي‌كند كه گروهي از  شيعيان به امام علي (ع) گفتند: «اگراموال بيت المال را بين رؤسا و اشراف تقسيم كني و آنان را بر ما برتري دهي تا هنگامي كه وضعيت سامان يابد آنگاه به گونه مساوات تقسيم كني بهتر می باشد. حضرت فرمودند: واي برشما آيا فرمان مي‌دهيد تا با ظلم به مسلماني كه والي آنها شده‌ام پيروزي را بيابم. به خداقسم كه نمي پذيرم» (كليني، 1405ق، ج4: 31). برهمین اساس لازم است که با مقایسه بین حقوق مسلمانان با غیرمسلمانان در ابواب مختلف فقهی و حقوقی به تبیین جایگاه حقوقی غیرمسلمانان پرداخته گردد که این پژوهش عهده دار این رسالت در باب حدود الهی به شکل تطبیقی در میان مذاهب خمسه گردیده می باشد.

 1-2.فصول پژوهش

فصل اول کلیات می­باشد که شامل مذاهب خمسه ،تعریف مسلمان ،کفر و انواع کفار می پردازد. فصل دوم مطالعه فقهی انواع حدود  در این فصل انواع حدود در مذاهب خمسه مورد مطالعه قرار می گیرد و در فصل سوم به مطالعه انواع حدود در مذاهب خمسه به تفکیک مسلمان و غیر مسلمان پرداخته می گردد.

تعداد صفحه :140

قیمت : 14700تومان