عنوان : بررسي انواع ايهام در غزليّات حافظ

دانشگاه مازندران

 دانشکده علوم انسانی و اجتماعی

پایان نامه­ کارشناسی ارشد رشته­ زبان و ادبیات فارسی

موضوع:

بررسي انواع ايهام در غزليّات حافظ

استاد راهنما:

دکتر احمد غنی‌پور ملکشاه

پایان نامه

بخش هایی از متن پایان نامه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب:

چكيده …………………………………………………………………………………………………………………………………………………..….. ه

فصل اول :كليّات ……………………………………………………………………………………………1

1-1-اظهار مسأله …………………………………………………………………………………………………………………………………………2

1-2- سؤال‏های پژوهش‏……………………………………………………………………………………………………………………………..2

1-3-پیشینه‌ی پژوهش ……………………………………………………………………………………………………………………………..2

1-4- فرضیه‌های پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………4

1- 5 – حدود پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………………………4

1-6- اهداف پژوهش ……………………………………………………………………………………………………………………………….. 4

1-7- چارچوب مفهومي پژوهش ………………………………………………………………………………………………………………4

1-7-1- بديع لفظي……………………………………………………………………………………………………………………………………5

1-7-2- بديع معنوي………………………………………………………………………………………………………………………………….5

1-7-2-1- ایهام ………………………………………………………………………………………………………………………………………..5

1-7-2-2- ايهام آميغي………………………………………………………………………………………………………………………………8

1-7-2-3- ايهام تام ………………………………………………………………………………………………………………………………… 8

1-7-2-4- ايهام تبادر………………………………………………………………………………………………………………………………. 9

1-7-2- 5 – ايهام ترجمه…………………………………………………………………………………………………………………………. 9

1-7-2-6- ايهام تضاد…………………………………………………………………………………………………………………………………9

1-7-2-7- ايهام تناسب……………………………………………………………………………………………………………………………..9

1-7-2-8-ايهام تناسب تلميحي………………………………………………………………………………………………………………..9

1-7-2-9- ايهام در ايهام ترجمه……………………………………………………………………………………………………………….9

1-7-2-10- ايهام در ايهام تضاد…………………………………………………………………………………………………………… 10

1-7-2-11- ايهام در ايهام تناسب…………………………………………………………………………………………………………..10

1-7-2-12- ايهام سمعي ………………………………………………………………………………………………………………………..10

1-7-2-13- ايهام مجرّد ………………………………………………………………………………………………………………………….10

1-7-2-14- ايهام مرشّحه………………………………………………………………………………………………………………………..10

1-7-2-15- ايهام موشّح…………………………………………………………………………………………………………………………..11

1-8- روش پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………….1

فصل دوم : چهارچوب مفهومي پژوهش …………………………………………………………13

2-1- مقدّمه …………………………………………………………………………………………………………………………………………….14

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

2-2-1-تعریف سبک……………………………………………………………………………………………………………………………….14

2-2-2-انواع سبک………………………………………………………………………………………………………………………………….16

2-2-3- عوامل سازنده‌ی یک سبک………………………………………………………………………………………………………17

2-2-4- تأثیر صناعات بلاغی بر پدیدار شدن سبک……………………………………………………………………………..18

2-2-4-1- صناعات بلاغی……………………………………………………………………………………………………………………..19

2-2-4-2- بلاغت…………………………………………………………………………………………………………………………………. 19

2-2-4-3- اظهار…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20

2-2-4-4- بدیع…………………………………………………………………………………………………………………………………… 20

2-2-4- 5- ایهام…………………………………………………………………………………………………………………………………. 21

2-2-4-6- مراعات نظير (تناسب)……………………………………………………………………………………………………….22

2-2-4-7- تلميح………………………………………………………………………………………………………………………………….22

2-2-4-8- تضاد………………………………………………………………………………………………………………………………….. 22

2-2-3- سبک عراقي………………………………………………………………………………………………………………………….. 23

2-2-3-1- ویژگی‌های سبک عراقي…………………………………………………………………………………………………… 23

فصل سوم : زندگي نامه وآثار حافظ ……………………………………………………………25

3-1- زندگی نامه حافظ………………………………………………………………………………………………………………………. 26

3-1-1- نسب، تولّد و کودکی……………………………………………………………………………………………………………. 26

3-1-2- جوانی………………………………………………………………………………………………………………………………………26

3-1-4-تأهّل، خانواده و معيشت ………………………………………………………………………………………………………..27

3-1- 5- درگذشت و محل آرامگاه………………………………………………………………………………………………………27

3-1-6- عنوان و تخلّص…………………………………………………………………………………………………………………….. 28

3-1- 7- آثارحافظ……………………………………………………………………………………………………………………………… 28

3-2-1- ویژگی‌های عصرحافظ………………………………………………………………………………………………………….. 28

3-2-2- ویژگی‌های شعر حافظ…………………………………………………………………………………………………………. 29

3-2-2-1- سبک حافظ……………………………………………………………………………………………………………………….29

3-2-3- عرفان حافظ……………………………………………………………………………………………………………………………30

3-2-4- هنر شاعری حافظ…………………………………………………………………………………………………………………..31

3-2- 5- پستي و بلندي شعر حافظ…………………………………………………………………………………………………..32

3-2-6- تأثير پيشينيان بر حافظ ……………………………………………………………………………………………………….32

3-2-7- حافظ در نظر ديگران……………………………………………………………………………………………………………..33

فصل چهارم : ايهام و انواع آن در شعر حافظ…………………………………………………36

4- ايهام و انواع آن………………………………………………………………………………………………………………………………… 37

4-1-دسته بندي انواع ايهام ……………………………………………………………………………………………………………….. 37

4-1-1- ايهام هاي پركاربرد و معروف………………………………………………………………………………………………….37

4-1- 1- ايهام ……………………………………………………………………………………………………………………………………..37

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

4-1- 2- ايهام تناسب…………………………………………………………………………………………………………………………. 38

4-1- 3- ايهام تضاد ……………………………………………………………………………………………………………………………. 48

4-1-4- ايهام تَبادر……………………………………………………………………………………………………………………………… 53

4-2-ايهام هاي مطرح شده دركتب بديعي …………………………………………………………………………………………56

4-2-1- ايهام مُجرّده……………………………………………………………………………………………………………………………..56

4-2-2- ايهام مُبيّنه ……………………………………………………………………………………………………………………………..58

4-2-3- ايهام موشّح …………………………………………………………………………………………………………………………….61

4-2-4- ايهام مُرشّحه……………………………………………………………………………………………………………………………63

4-2-5- ايهام تام ………………………………………………………………………………………………………………………………….66

4-2-6- ايهام ترجمه…………………………………………………………………………………………………………………………… 73

4-2-7- ايهام توكيد………………………………………………………………………………………………………………………………79

4-2-8- ايهام مهيّا ……………………………………………………………………………………………………………………………….80

4-2-9- شبه ايهام ياايهام گونه ………………………………………………………………………………………………………….80

4-2-10- ايهام تناسب تلميحي ……………………………………………………………………………………………………….. 84

4-3- ايهام هاي تازه و نو……………………………………………………………………………………………………………………. 88

4- 3- 1- ايهام در ايهام تناسب ………………………………………………………………………………………………………….88

4- 3- 2- ايهام درايهام تضاد……………………………………………………………………………………………………………….93

4-3-3 – ايهام در ايهام ترجمه…………………………………………………………………………………………………………….95

4-3-4- ايهام پارادوكس ……………………………………………………………………………………………………………………..96

4-3- 5- ايهام جناس تام ……………………………………………………………………………………………………………………98

فصل پنجم: نتيجه گيري ومنابع ……………………………………………………………….102

5-1- نتیجه‌گیری ……………………………………………………………………………………………………………………………..103

5-2- نمودار فراواني انواع ايهام……………………………………………………………………………………………………….. 104

5-3منابع و مآخذ ………………………………………………………………………………………………………………………….105

5-4- چكيده ي انكليسي …………………………………………………………………………………………………………………109

چکیده

صناعات بلاغی، از مهمترین عوامل سازنده­ی سبک یک اثر ادبی­اند؛ در واقع شیوه­ی به کارگیری یا فراوانی نوع یا انواعی از آنها در تکوین یا تبدیل سبک آثار ادبی بسیار مؤثر می باشد. «ايهام و انواع آن» مانند­ی این صناعاتِ سبک­ سازند كه به كارگيري آن در شعر به حافظ اختصاص ندارد غیر از اين كه ايهام در شعر ديگر شاعران با ايهام در شعر حافظ همان قدر فرق و فاصله دارد كه شعر او با شعر ديگران. ايهام در شعر ديگران صنعتي از صنايع شعري و حُسني از محاسن كلامي و حالت و كيفيتي عارض بر شعر محسوب      مي گردد؛ در حالي كه در شعر حافظ، روح شعر و كيفيتي جوهري به شمار مي رود. در این جستار «ايهام و انواع آن »در غزلهای حافظ مورد مطالعه قرارگرفته­می باشد. اگرچه این صنعت در سبک خراسانی نمونه­هایی دارد فراوانی آن در سبک عراقي تا جايي می باشد كه به كار بردن ايهام و اجتناب از صراحت بيان يكي از   ويژگي هاي مهم ادبي سبك عراقي به شمار مي رود. خواجه ي شيراز با آوردن كلمات و عباراتي گوناگون كه محتمل معاني و مفاهيم گوناگوني هستند، ذهن خواننده را به معني و مضموني بديع رهنمون مي شودو اين تنيدگي و مناسبات واژگان دراشعارش تا جايي پيش مي رود كه گاهي از درون يك ايهام ، ايهامي ديگر     مي زايد و چه بسا يك ايهام، ذهن خواننده را به ايهام ديگري سوق مي دهد كه در پي آن به معني و مفهوم تازه اي دست مي يابد بدون آن كه به اين معناي دوم در مفهوم كلي بيت تصریح اي شده باشد و اين اعجاز تا جايي پيش مي رودكه گاهي معاني و تفاسير بسياري از يك بيت به دست مي دهد و ممكن می باشد شما، بارها و بارها بيتي را خوانده باشيد تا بتوانيد به ايهام آن پي ببريد. فراواني ايهام و انواع آن دربرخي از غزليّات حافظ گاهي زياد و بسيار پیچیده­ و رسيدن به آن دشوار می باشد و اين شگرد وخیال­پردازی گاه، مرزهای افراط را درمی­نوردد و به‌حدّي مي رسد كه گاه در يك بيت از غزلي بيش از چند ايهام را می­توان نظاره نمود.

تعداد صفحه : 113