برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :


مقدمه

 

سرزمين ايران از ديرباز به دليل موقعيت خاص جغرافيايي و همچنين مهاجرت يا حملات اقوام و ملل ديگر به آن و نيز رسوخ فرهنگ ايراني و آميزش آن با فرهنگ سرزمينهاي مجاور و ظهور نمونه هاي فرهنگي جديدتر، خود بستر لازم و مناسبي براي مطالعه و بررسي فراهم كرده می باشد. البته از آنجا كه بسياري از مورخان بيشتر کوشش خود را صرف ضبط وقايع و حوادث سياسي- حكومتي و ذكر نبردها و مانند آن كرده اند كمتر به پديده هاي مربوط به حيات فرهنگي پرداخته اند.

يكي از ديداري ترين و در عين حال زنده ترين نمونه هاي حيات فرهنگي يك جامعه، پوشاك و نوع لباس مردم آن جامعه می باشد. آشنايي با تاريخ لباس و پوشاك ايرانيان، نه تنها اطلاعاتی در خصوص ظاهر مردماني كه در ادوار مختلف تاريخي زندگي مي كرده اند در اختیارمان می گذارد ، بلکه ما را با انواع سليقه ها، نوع دوخت و رنگ ، مدلهاي مختلف لباس، بافت انواع پارچه ها، صادرات و واردات پوشاك، تأثير پذيري و تقليد از لباس مردمان نواحي ديگر، اختصاص پوشاكي خاص به گروه يا طبقه اي اجتماعيآشنا می سازد و همچنين دربارة چگونگي طریقه و تكامل انواع پوشش ها، اطلاعات مفيد و جالب توجهي ارائه مي نماید.

 


در بخش بالا شاه سوار بر اسب خود را‌ آماده شکار مي گردد و زني چتري را بلاي سر او نگه داشته می باشد. پشت سر شاه زناني صف شکيده اند که بعضي مشغول نواختن آلات موسيقي هستند. در سمت مقابل بر روي سکوئي که از زمين ارتفاع دارد عده اي از رامشگرن نشسته اند که بعضي ها چنگ مي نوازند و برخي به کف زدن مشغولند. در پائين اين صحنه در مرکز تأثیر، شاه سوار بر اسب و کمان بر دست تاختن در تعقيب گوزن ها می باشد و در پائين اين شمارگاه، تصوير شاه را در حالي که تيردان بدست گرفته و از شکار مراجعت مي کند، نشان مي دهد. در طرف چپ تعدادي شتر مشغول حمل گوزن هائي که شکار شده اند هستند.

اين تأثیر بر جسته يک وضع استثنائي دارد، چه سازنده آن سعي نموده که حالات مختلف را در يک صحنه مجسم سازد و در حقيقت مي توان آنرا يک نقاشي فرض نمود که بر روي سنگ حجاري شده می باشد.

د:اهميت حجاري هاي طاق بستان در شناخت نقوش و طرح هاي پارچه هاي ساساني

نظر به اهميت مجموعه حجارهاي موجود در طاق بستان و بخصوص حجاري هاي طاق بزرگ و نقوش آنها تاکنون مطالب فراواني توسط پژوهشگران گوناگون نوشته شده می باشد.

آقاي سامي در وجه تسميه آن مي نويسد: تا کنون نام هاي بسياري درمورد اين محل ذکر گردیده می باشد. مانند طاق وسطام، طاق وسطان، طاق وسان، طاق بستان، طاق بغستان، طاق بيستون و اکراد و پاره اي از مردم آن نواحي طاق و سان و طاق بسان مي گويند و زیرا بلوکي در آن نزديکي می باشد بنام بلوک و سطان و اين طاق جزو آن بلوک قرار گرفته دور نيست که بهمين علت آنجا را طاق وسطان و بتدريج طاق بستان ناميده اند.

از تاريخ نويسان بعد از اسلام مانند ابن حوقل، ابن خردادبه، استخري، ياقوت حموي، حمداله مستوفي، سيد عبدالطيف شوشتري مولف تحفه العالم، حاج زين العابدين شيرواني مولف بستان السياحه درمورد اين طاق و حجارهاي آن در کتابهاي خود اشاراتي کرده اند که از ميان نوشته ياقوت از سفرنامه مسعود بن مهلهل نقل مي گردد: در يک فرسخي شهر قرميسين (معرب کرمانشاهان) در آن صورت صورت شبديز و مردي که بر آن سوار می باشد در سنگ ساخته اندو اين سوار کلاهخودي بر سر و زرهي بر تن د ارد، و زره را حجار بقدري خوب ساخته می باشد که گوئي زره واقعي و متحرک می باشد. تصوير سوار متعلق به پرويز و اسبش شبديز می باشد که در تمام روي زمين هيچ مانند و نظيري بر اين متصور نتوان يافت. و در آن طاق که اين صورت و رسم حجاري شده تصاوير ديگري از مردمان و زنان و پيادگان و سواران يافت مي گردد. در برابر تصوير پرويز شخصي يافت مي گردد که کلاهي مخروطي شکل و کمربندي بسته و بيلي در دست دارد. مانند اينکه زمين را حفر مي کند  چنان مي نمايد که آب از زير پايش جاري می باشد.

ياقوت بعد از دکر اين قسمت به قول احمد بن محمد همداني باز مي نويسد: از عجائب قوميسين که در عداد عجائب دنيا معدود می باشد، صورت شبديز مي باشد که در قريه خاتان رسم شده و سازنده آن قنطوس

 

پيشگفتار

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

سير تحول انديشه هاي مردم  ايران در دوره ساساني تنها از طريق آرمانهاي سياسي و ديني آنها دانسته نمي گردد، بلکه از طرحها و نقوش پوشاک آنها نيز مي تواند به فهم بهتر آرمانهاي آنان کمک کند. آنگاه که اطلاعات ما بدليل کمبود مواد نوشتاري درمورد جنبه هاي مختلف تمدن مردم کم باشد، با نگاه به فن بافندگي، طرحها و نقوش پيچيده آنها که با مهارتي خاص همراه می باشد مي توان استنباط نمود که جامعه عصر ساساني بسيار پر مشغله بوده و مردم از سطح زندگي پيشرفته هاي برخوردار بوده اند. طرحها و نقوش بافته هاي ساساني فوق العاده زيبا و پر جلوه بوده و همين ويژگي سبب شهرت‌آن شده بود. طرحها و نقوش بافته ها شامل انواع طرحهاي هندسي، اشکال جانوران، پرندگان، گل و گياهان بومي و موجودات پنداري و اسطوره اي بود که توسط بافندگان به کار گرفته مي گردید. اين طرحها نه تنها برداشتي صادقانه از طبيعت متنوع ايران بود، بلکه مذهب،ادبيات، آداب و سنن مردم ايران نيز به خلق جنبه هاي رمزي آن کمک مي نمود، و سبب مي گردید که طرحهاي ايراني نه تنها در حوزه فرهنگي ايران بلکه در شمال آفريقا، خاورميانه، آسياي مرکزي، اروپا، چين و حتي کشور دور دستي زیرا ژاپن مقبول، دلخواه و مورد تقليد باشد. طرحها و نقوش دوره ساساني تنها به آن عصر محدود نشد، بلکه بعد از دوره ساساني، در بيزانس و جهان اسلام تداوم يافته می باشد.

در نيمه دوم قرن سوم ميلادي پس از يک دوره طولاني فترت در حيات اقتصادي ايران، دولت تازه تاسيس ساساني با آگاهي از سوابق درخشان فن بافندگي توسعه صنعت نساجي را سرلوحه برنامه هاي خود قرار داد و با ايجاد و حمايت از کارگاههاي بافندگي در شهرهاي بين النهرين، فارس، خوزستان زمينه مناسبي را براي رشد اين صنعت فراهم نمود و با تنوعي از منسوجات پشمي، ابريشمي، پنبه اي و کتاني بازارهاي جهاني را بدست آورد. نوآوريهاي نساجان دوره ساساني تنها در ابداع طرحها ونقوش متنوع و جذاب نبود، بلکه فن آوران ساساني در تکامل دستگاههاي بافندگي و بهبود روشهاي توليد نيز کوشا بودند. کمبود اطلاعات نوشتاري امکان قضاوت را درمورد کم و کيف دستگاههاي بافندگي دشوار مي سازد. اما وجود پارچه هاي طرح دار اين حقيقت را عیان مي سازد که براي بافت اين پارچه ها وجود دستگاههايي که حداقل چهار گورد يا ميله براي بافت جناغي و چهار گورد ديگر در چله کشي براي طرح ضروري بوده می باشد. رواج پارچه هايي با تأثیر هاي پيچيده گياهي و جانوري از اواسط دوره ساساني به بعد وجود دستگاههاي پيشرفته را تاييد مي کند. اين بافته ها که نمونه هاي آن تا به امروز باقي مانده، نشان مي دهد که در سده سوم ميلادي از دستگاههاي چله کشي بهره گیری مي شده می باشد. مطالعه آزمايشگاهي بر روي پارچه هاي مکشوفه از محوطه باستاني صداحيه  در کنار رود فرات وجود دستگاههاي چند تارکش و چله کش را تاييد کرده می باشد. افزون بر اين، بافت پارچه هاي با عرض 85 سانتي متر در ايران در مقايسه با پارچه هاي چيني با عرض 50 سانتي متر نشان برتري فنون بافندگي در ايران نسبت به چين و سوريه در جهان آن روز می باشد.

خوشبختانه مدارک مادي فرواني به صورت دهها قطعه پارچه از دوره ساساني در دست می باشد ومطالب فراواني درمورد آنها به رشته تحرير در آمده می باشد. اما طرحها و نقوش پوشاک شخصيتهاي حجاري شده در طاق بستان نه تنها غیر از اصيل ترين مدارک محسوب مي شوند، بلکه افق بسيار گسترده اي را از فهرست طرحها و نقوش دوره ساساني فراهم مي آورد.

در صحنه هاي شکار گراز، شکار گوزن، خسرو سوار بر اسب و صحنه اعطاي منصب خسر در طاق بستام بيش از 80 طرح و نقوش و تنوعي از مدلهاي لباس ديده مي گردد. اين مدارک عامل بس مهمي در شناخت و منشاي بافته هاي ساساني به حساب مي آيد. از روي طرحها و نقوش البسه افراد حجاري شده مي توان دريافت که سبک جامه ها، تأثیر ها ترتيب هاي طرحي در دوره ساساني بر اساس تأثیر و مقام هر فرد تفاوت داشته می باشد. بنابراين مي توان فرض نمود که در دربر ساسانيان نظام طبقاتي لباس وجود داشته، و طبقات اجتماع دربار ساساني هر کدام داراي جامه و نقوش مخصوص به خود بوده اند. همچنين سبک ها و طرحهاي لباس افراد شرکت کننده در صحنه شکار گراز نشان دهنده اين واقعيت می باشد که نظام و سيستم لباس براي هر واقعه اي نيز وجود داشته و اجتماع دربار براي هر واقعه يا مراسمي از لباسهاي  مخصوص بهره گیری مي کردند.

مقايسه بين تن پوشهاي مختلف طلق بستان نکته ديگري را نيز روشن مي کند که بر خلاف کت هاي بلند و ضخيم چين دار تأثیر برجسته هاي اردشير دوم و شاپور دوم و شاپور سوم، لباسهاي افراد صحنه شکار گرازمزين به طرحهاي بافته شده پر زرق و برق بوده و پارچه هاي کلفت و با دوام که به آساني چين نمي خوردند تهيه مي شده اند که نشان دهنده توسعه فنون پيشرفته بافندگي در اواخر دوره ساساني می باشد.

گام اساسي در تهيه و معرفي طرحها و نقوش حجاريهاي طاق بستان توسط هيت باستان شناسي ايران و عراق، موسسه شرق شناسي دانشگاه توکيو ( مجموعه چهار جلدي طاق بستان به سرپرستي شينجي فوکايي) انجام گردید. در فصل دوم کتاب حاضر  بخش معرفي طرحها از جلد چهارم مجموعه مزبور از انگليسي به فارسي  برگردانده گردید. در بخش ترجمه شده پانويس متن اصلي با شماره هاي لاتين و پانويس هاي نويسنده با شماره فارسي و آن چیز که ترجمه شده در جاي خود با ذکر شماره صفحه مشخص شده می باشد. هيئت ژاپني کليه طرحهاي ترکيبي روي لباسهاي حجاري شده در صحنه هاي مختلف طاق بستان را باز سازي کرده می باشد. ولي در برخي موارد بعلت خرابي هاي وارد شده بر حجاريها، اين طرحها قابل تشخيص نبوده می باشد. بعلاوه تفاوتهاي اندکي بين طرحهاي بازسازي شده و طرحهاي پارچه هاي روي جامه هاي طاق بستان هست و علت آن دو بعدي بودن و حالت وژست افراد تصوير شده در صحنه هاي حجاري می باشد. احتمال ديگر اين می باشد که حکاکان طرحهاي تزئيني را اختصار يا ساده مي کردند و به طرحهاي ترکيبي توجهي نداشتند.

معرفي نقاشيهاي ديواري افراسياب سمرقند به همراه معرفي و توصيف حدود چهل و پنج قطعه پارچه دوره ساساني امکان مقايسه جالي توجهي بين اين دو با طرحها و نقوش طاق بستان فراهم مي آورد و افق گسترده و تازه اي درمورد قلمرو  تأثیر ها و طرحهاي رايج در آن عصر را فراهم مي آورد، بويژه اينکه نقاشيهاي افراسياب تاکنون با اين نگاه مورد توجه قرار نگرفته بود.فراهم شدن مواد اراده شده در فصل سوم و چهارم امکان بازسازي رنگي حجاريهاي طاق بستان را که در فصل پنجم به آن پرداخته شده، فراهم آورد.

حاصل سحن اينکه تنوع طرح، تأثیر و رنگ در بافته هاي ساساني حکايت از درک عميق هنرمندان ساساني از محيط زيست و فرهنگ قومي مردم ايران دارد. رنگهاي شفاف، درخشان و خالص و تاکيد بر رنگهاي آبي، آبي سبز، سرخ، زرد، طلايي، صورتي، سبز و سفيد در بافت ها وسعت نظر هنرمندان را به ماهيت و تاثير رنگها نشان مي دهد. زيبايي، ظرافت و رنگ آميزي عالي منسوجات عصر ساساني نه تنها در آن روزگار در شرق و غرب مشتاقان فرلوان داشت، بلکه بافندگان و طراحان سرزمين هاي مختلف به تقليد طرح و تأثیر پارچه ها مي پرداختند. اين تقليد تنها به دوره ساساني و اوايل دوره اسلامي محدود نشد، بلکه در طول دوران اسلامي خاصه در دوره هاي ساماني، آل بويه، سلجوقي و صفوي نيز تداوم يافت.

 

بيان مسئله:

بافتن و دوختن تن پوش مانند نيازهاي نخستين بشر بوده می باشد ولي اين که در چه زماني تن پوش گياهي و سود جستن از پوست نباتات و حيوانات براي پوشش بدن به صورت تن وپش پارچه اي در آمده و بشر به فراگرفتن فن بافندگي شده می باشد به درستي روشن نيست.

گونه هاي لباس مادها، هخامنشيان و ساسانيان که در تأثیر هاي تخت جمشيد و کرانه هاي ديگر ديده شده، اين گفتار عیان مي گردد که صنعت پارچه بافي در ايران باستان راه هاي يپشرفت خود را مي پيموده به گونه اي که اندک اندک به گوناگوني رنگ ها و گونه هاي بافت پارچه افزوده شده.

در روزگار ساسانيان صنعت پارچه بافي در زمينه ساخت پارچه هاي زربغت و قلابدوزي بايد ژه هاي بسيار خوب و شايان توجه، پيشرفت بسياري نمود. در واقع اين تحقيق تأثیر طبقات اجتماعي و به طبع مشاغل و وظايف وابسته به آن ها را در شکل دهي به پوشاک،چنان که لباس جنگجويان، درباريان، روحانيان و پيشه وران از شرايط خاص وضع طبقاتي آنها تأثير مي گرفته می باشد را نشان مي دهد.

 

هدف:

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

هدف از اين تحقيق بررسي مردم شناختي طرح ها و نقوش لباسها و بافته هاي ساساني می باشد. و هر جقدر که اطلاعات ما درمورد ساير جنبه هاي يک تمدن کم  باشد وقتي به فن بافندگي پيچيده و بي شمار توام با مهارتي برخوردار مي کنيم مي توانيم استنباط کنيم که جامعه مورد بحث سخت پر مشغله و سطح زندگي آن بسيار پيشرفته بوده می باشد و هنگامي که روش هاي فني اين صنعت از يک جا به جاي ديگر منتقل مي گردد مي توانيم نتيجه بگيريم که ساير کارهاي فني و هنري و احتمالاً عقايد اقتصادي، سياسي و معنوي نيز در همان جهت سير کرده می باشد.

صنعت و هنر بافندگي ايران پس از تجربه اي طولاني سرانجام با حکومت ملي ايران دوره ساساني و با اقتدار و همت پادشاهان اوايل دوره ساساني زیرا اردشير و شاپورها به بار مي نشيند و طرح ها، رنگ ها و تأثیر هاي ملي ايران بر بستر بافته ها نيز جان مي گيرد. و بافته هاي دوره ساساني به مظهري از ذوق و انديشه ايراني تبديل مي گردد و رشدآن متناسب و متناسب با جريانات سياسي و فرهنگي و اقتصادي به حرکت خود ادامه مي دهد.

سير تحول انديشه هاي مردم ايران در دوره ساساني تنها از طريق آرمانهاي سياسي و ديني آن ها دانسته نمي گردد بلکه از طرح ها و نقوش پوشاک آنها نيز مي تواند به فهم بهتر آرمانهاي آنان کمک  کند. آنگاه که اطلاعات ما بدليل کمبود مواد شناسي درمورد جنبه هاي مختلف تمدن مردم کم باشد با نگاه به فن بافندگي، طرح ها و نقوش پيچيده آنها که با مهارتي خاص همراه می باشد مي توان استنباط نمود که جامعه عصر ساساني بسيار پر مشغله بوده و مردم از سطح زندگي پيشرفته اي برخودار بوده اند.

طرح ها و نقوش بافته هاي ساساني فوق العاده زيبا و پرجلوه بوده و همين ويژگي سبب شهرت آن شده می باشد.

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

تعداد صفحه :108

قیمت : 2500تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***