الف) مقدمه:

امروزه وسایل ارتباط جمعی تأثیر ها و وظایف متعددی را به عهده دارند. برای شناسایی تأثیر ها و وظایف وسایل ارتباط جمعی در جامعه، اندیشمندان بسیاری از ابتدای ظهور این وسایل به مطالعه و پژوهش در این زمینه پرداخته و ابعاد گوناگون آن را معرفی کرده اند.

اندیشمندان ارتباطات عقیده دارند که مطالعه در وسایل ارتباط جمعی می تواند شامل مطالعه روی پیام دهندگان، پیام، وسایل انتقال پیام، مخاطبین و آثار اجتماعی پیام پایه گذاری گردد؛ زیرا که این مقولات هر یک عناصر تشکیل دهنده نظام ارتباطات هستند.

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

بسیار کسانی هستند که نیازمندی­های اطلاعاتی خود را از درون همین رسانه ها جست وجو می­کنند و پس مطالعه درمورد تأثیر ها و کارکردهای اجتماعی و سیاسی این وسایل می­تواند زمینه ساز بهره­مندی بیشتر آنان گردد. آگاهی صحیح نسبت به کارکردهای واقعی رسانه ها برای سیاست­گذاران و برنامه­ریزان مملکتی نیز می­تواند بسیار سودمند باشد؛ زیرا که وقوف کامل آنان نسبت به قدرت­های بالقوه وسایل ارتباط جمعی آنان را در تصمیم گیری­های سیاسی، فرهنگی و اقتصادی یاری رسانده و از بهره برداری­های نامناسب از این وسایل برحذر خواهد داشت. تأثیر و تأثیری که این وسایل بر نهادها و فعالیت­هایی همچون آموزش و پرورش، مبارزات سیاسی، امور قضایی، سیاست گذاری­ها و برنامه ریزی­های اقتصادی و فرهنگی دارند و مهم­تر از همه نقشی که آنها در فراهم آوردن زمینه­های برخورد آرا و اندیشه ها و تضارب افکار و در نتیجه رشد آگاهی­های اجتماعی و ارتقای دانش و بینش عمومی اعمال می­کنند به آنها قدرت خارق العاده بخشیده می باشد. در این راستا در زمان انتخابات که نمونه­ای از مبارزات سیاسی می باشد، رسانه­ها به­ویژه تلویزیون به دلیل دربرگیری حجم زیادی از مخاطبان می­توانند در جهت دهی و تغییر توجه سیاسی افراد جامعه تاثیرگذار باشند.

آن­چه در اینجا مطرح می باشد این می باشد که تغییر در دانش منجر به تغییر ادراک و تغییر ادراک منجر به تغییر توجه و در نهایت تغییر توجه موجب تغییر رفتار می­گردد که به دنبال آن عملکرد و کنش صورت می­گیرد. بنابراین نیاز می باشد دانش و شناخت لازم که زیربنای این تغییرات اصولی می باشد به طریقی مناسب حاصل گردد.

در این بین اگر انتخابات قرار می باشد آزاد و عادلانه باشد، رأی دهندگان بایستی بتوانند آزادانه و آگاهانه، نامزد خود را انتخاب کنند. پس رأی دهندگان به اطلاعاتی در مورد نامزدها نیاز دارند. از سوی دیگر، تنها راهی که نامزدها می­توانند پیام خود را در یک زمان به میلیون­ها نفر رأی دهنده برسانند، بهره گیری از رسانه­های جمعی مانند تلویزیون می باشد. در این زمان تلویزیون برای پوشش دادن رویدادهای سیاسی بسیار فعال می باشد و برنامه های متنوعی را برای این مقصود تهیه می­کند.

1-1- طرح موضوع و تعریف آن

تلویزیون که در کشور ما یک رسانه ملی می باشد در کنار مجموعه­ی ساختارهای سیاسی اقتصادی و اجتماعی رسانه­­ها می­تواند گفتمان اجتماعی، گفتمان مسلط، جو و فضای زمانه را تعیین کند و به آن شکل دهد. رسانه ها و خصوصاً تلویزیون و اخبار تلویزیون به ویژه به گونه حرفه­ای با تصویرسازی مثبت و منفی و کنار هم گذاشتن موزائیکی تصاویر به شکل گیری یک تصویر کلان از یک رویداد می پردازند؛ از طرفی، ساختار سیاسی و اقتصادی حاکم بر رسانه تأثیر مهمی در عملکرد آن دارد که این ساختار می تواند در تعیین اولویت های خبری تأثیر عمده­ای اعمال کند.

در یک کلام تلویریون را می­توان هم محصول و هم محرک نظام اجتماعی سیاسی تلقی نمود. آنها می­توانند در یک نظام منسجم به پیشرفت کمک کنند، به طوری که از طریق پیگیری و یک جریان، مدلی را شکل دهند و با تکمیل یک تصویر کلان و پازل مانند، هرگونه مسأله ای را به مخاطب القا کنند.

محقق در این پژوهش می کوشد به کشف این مجهول بپردازد که رسانه ملی آنجا که بحث تکلیف و اصول می باشد خوب اقدام می کند؛ اما آنجا که به انتظارات مردم بایستی پاسخ داده گردد به نسبت ضعیف می باشد و آیا رسانه ملی و شبکه های خبری سیما در دوره نهم از انتخابات مجلس شورای اسلامی کشور با پخش خبر و گفتگوی خبری توانست پاسخگوی نیازهای مردم باشد؟

این پژوهش به دنبال چگونگی پوشش دهی اخبار تلویزیون در نهمین دوره انتخابات مجلس در 12 اسفندماه سال 90 با ارائه اخبار همراه با پخش گزارش، تفسیر، مصاحبه در پنج شبکه 2،1، 3، تهران و شبکه خبر به ترتیب در پنج دوره زمانی 19، 20:30، 22 ، 24 و 13 می­باشد و اینکه آیا هر یک از شبکه های خبری تصریح شده در پخش اخبار در خصوص انتخابات نهمین دوره مجلس شورای اسلامی از معیارهای خبری خاصی بهره جسته اند، آیا مطالب و اخبار ارائه شده در این شبکه ها بر اساس معیارهای متفاوت پخش گردید یا معیارهای یکسان؟

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

دست­یابی به پاسخ به این سوالات ما را در تدوین یک برنامه­ی اجرایی برای پیشرفت هر چه بیشتر کمک می­کند.

موضوع مشارکت سیاسی و انتخابات و چگونگی تحقق آن، ریشه در تاریخ دیرینه ملت ها دارد که امروزه این واژه اهمیت دوصد چندانی پیدا کرده می باشد و مشارکت در عرصه های گوناگون خصوصاً انتخابات همواره مورد بحث و نظر بسیاری از صاحب­نظران بوده می باشد؛ به گونه­ای که به نظر بعضی صاحب­نظران محور اصلی توسعه و پیشرفت در کشورها بر پایه مشارکت سیاسی مردم آن کشور به ویژه در صحنه و عرصه انتخابات وابسته می باشد؛ زیرا که انتخابات در هر شکل (چه انتخابات در انتخاب شورای روستا، شهر در بعد پایین­تر،انتخاب نماینده مجلس در طیف وسیع و چه انتخاب نماینده خبرگان و رییس جمهور در طیف گسترده تر) اساس و بنیان هر جامعه را شکل می­دهد و کسانی که به عنوان نماینده در هر قشر و دوره­ای انتخاب می­شوند، سکان روستا، شهر و خصوصاً کشور را به دست خواهند گرفت.

انگیزه­ی اصلی محقق از انتخاب این موضوع مسئله مهم انتخابات مجلس و اهمیت مجلس در نظام می باشد؛ زیرا که مجلس بنا بر فرمایش رهبر کبیر انقلاب اسلامی، خانه ملت می باشد و تمام تصمیمات مهم مردم و جامعه در این خانه و توسط این برگزیدگان مردم گرفته می­گردد، به همین دلیل محقق برآن گردید تا موضوع انتخابات مجلس را که از مهمترین انتخابات کشور می­باشد، در شبکه های خبری تلویزیون با در نظر داشتن ارزشها و سبک­های خبری و نحوه پوشش دهی اخبار انتخابات مجلس مطالعه و مقایسه تطبیقی نماید.

متغیرها و فاکتورهای اصلی این طرح عبارتند از: