فایل پژوهش: دانلود پروژه رشته شهرسازی با موضوع طراحی فضای شهری – قسمت دوم

دانلود پایان نامه
برای دانلود فایل ورد متن کامل اینجا کلیک کنید

مانند فضاهای اجتماعات که در اطراف میدان تأثیر جهان قرار داشتند قهوه خانه ها بودند که امروز از میان رفته اند. در این فضاها از بحث شعر و شاعری و حکایات و قصص و بازی و تفریح گرفته تا مدح علی (ع) رونق داشته می باشد. در فضای میدان، عصر هنگام، از حقه بازان و خیمه شب بازان و تردستان و معرکه گیران گرفته تا وعاظ و درویشان جمع می شدند. در ایام سوگواری عزاداران در میدان به حرکت در می آمدند.

نکته مهم : برای بهره گیری از متن کامل پژوهش یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و پژوهش دانشگاهی در رشته های مختلف می باشد که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

فضای میدان تأثیر جهان با چهار عنصری که به آنها تصریح گردید واجد کلیه جنبه های حکومتی، اجتماعی، فرهنگی، دینی و تجاری بوده می باشد. از این فضاها کاملاً بهره گیری می گردید. در فضای میدان مراسم مختلفی از مسابقات تیراندازی گرفته تا نمایشهای نظامی و چوگان بازی و نیزه پرانی و اسب سواری و جمع شدن کسبه و پیشه وران و اجتماعات مردم مقابل کاخ عالی قاپو برای دیدن شاه یا محاکمات و مجازات و مانند آنها مستقر بوده می باشد. امروز میدان تقریباً فعالیتهای پرقدرت گذشته خود را از دست داده و اکثراً به صورت یک مجموعه توریستی ضعیف – در مقایسه با فضاهای کم ارزشتر در کشورهای اروپایی – در آمده می باشد و دکانهای اطراف میدان نیز رونق گذشته را ندارند. مجموعه میدان و مسائل آن مستلزم مطالعه دقیق می باشد و با در نظر داشتن اهمیت ملی آن شایسته جستجو برای راه حلهای مجدد طراحی می باشد.

ساخت فضایی شهر

بررسیهای تاریخی در مورد شهرهای گذشته نشان می دهد که این شهرها تحت تأثیر عوامل اقلیمی و فرهنگی اجتماعی و اقتصادی شکل فضایی خاصی پیدا کرده اند. این شکل فضایی در مواردی آن قدر قوی می باشد، که حتی به کمک یک نقشه دو بعدی یا یک عکس هوایی ساده می توان ترکیب آن را تشخیص داد.

دو عنصر اساسی ساخت فضایی شهر عبارت اند از میدان و خیابان. این دو عناصر اولیه ساخت فضایی شهر محسوب می شوند. از گذرهای پرپیچ و خم و فضاهای عمومی شهرهای قرون وسطی گرفته تا خیابانها و میدانهای جدید امروزی را، اگر واجد ارزش فضایی باشند، می توان در شمار میدان و خیابان با مفهومی که مورد نظر می باشد قرار داد. تسلط بر خصوصیات فضایی این دو عنصر به مثابه فضایی عمومی در دل ساخت فضایی شهر می باشد که با طراح شهری توانایی تصمیم گیری درست می دهد.

میدان

میدان یا حیاط عمومی شهر و محله از همان آغاز، از عهد باستان گرفته تا به امروزف تأثیر جمع کردن خانه ها یا عناصر شهری و محله ای را داشته می باشد. در واقع همین جمع شدن و گردآمدن عناصر حول یک فضاست که میدان ایجاد می کند. و پاسخ به این سئوال که چرا این ترکیب کالبدی در طول اعصار به قوت خود باقی مانده می باشد، این می باشد که بشر موجودی می باشد اجتماعی و فعالیتهای وی به هر صورتی خواه فرهنگی و یا اقتصادی در عناصر و فضاهایی مرتبط با هم شکل می گیرد. در حالی که میدان و عناصر مربوط به آن از نظر کالبدی جزیی می باشد از ساخت فضایی شهر، از نظر اجتماعی این مجموعه در روح و روان شهروندان جای دارد؛ درست مانند مجموعه مسجد جامع، تکایا و بازار در شهرهای ایران که تکیه گاه شهروند ایرانی بوده می باشد.

زوکر مفهوم میدان را به عنوان جزئی زنده و پویا از شهر مرتبط با شرایط اجتماعی – اقتصادی و فنی در حال تغییر می داند و بر این عقیده می باشد که میدان بر خلاف یک تابلو نقاشی یا مجسمه در زمانی معین با آخرین اثر حرکت یک قلم بر تابلوی نقاشی یا با آخرین تراش بر پیکر یک مجسمه پایان نمی یابد. عناصر میدان و ساختمانهای محصور کننده آن در طول زمان تغییر می کنند. بعضی ممکن می باشد از میان بروند یا ویران شوند و به جای آنها عناصر یا ابنیه دیگری با ترکیبی متفاوت ایجاد گردد. مقایسه تصاویر قدیم و وضع موجود فضاهای شهری این خصوصیت را به خوبی نشان می دهد. در این تغییرات فضایی در میدانهایی مانند تأثیر جهان اصفهان و امیر چخماق یزد و توپخانه تهران به خوبی پیداست. اطلاق فضای شهری به بعضی از این مکانها مانند توپخانه تهران یا امیر چخماق یزد دیگر درست به نظر نمی رسد، زیرا به کلی ارزش فضایی گذشته خود را از دست داده اند.

گسترده ترین مطالعه شکل شناختی میادینی که در طول تاریخ ساخته شده اند توسط کریر انجام شده می باشد. مطالعه کریر نشان می دهد که طراحان در نهایت آزادی انواع شکلهای فضایی را تجربه کرده اند و در هر دوره تاریخی ارزشهای فضایی جدیدی به میدان داده اند. زوکر حدوداً بیست سال پیش از کریر تقسیم بندی متفاوت و فشرده تری را انجام داد. وی به عنوان نقطه شروع برای تحلیل فضایی میدان در طول تاریخ با در نظر داشتن جنبه های زیباشناسی، نه به گونه قطعی و تغییر ناپذیر، شکل میدانها را چنین تقسیم بندی نمود:

  • میدان محصور و بسته که برای خود فضایی کامل به شمار می رود؛ 2- میدانی که فضای آن به سوی عنصری مسلط جهت داده شده می باشد؛ 3- میدانی که فضای آن به سوی عنصری مسلط جهت داده شده می باشد؛ 4- مجموعه میادینی که خود متشکل از چند فضا می باشند؛ 5- میدان بی شکل که فضایش نامشخص به نظر می رسد.

طبقه بندی زوکر، همان گونه که خود تصریح می کند با دیدگاههای نام آورانی مانند کامیلو سیته ، ژوزف گانتر، پی یر لاودان و سرپتریک ابرکرمبی تفاوت دارد؛ بدین معنی که مقصود این نیست که در تقسیم بندی فوق قطعاً هر میدانی در زمره یکی از تقسیمات قرار می گیرد، بلکه به میدانهایی می توان برخورد که خصوصیات فضایی دو مرود از این تقسیمات را داراست.

زوکر در مورد میدان بسته و محصور می گوید: همان گونه که یک کودک در تخیلات خود کوه را به صورت ترکیبی مخروطی تصور می کند، تصور بشر معمولی هم از میدان فضایی می باشد محصور و مربع شکل که فقط با خیابانها یا گذرهایی که به آن راه پیدا می کنند، قطع می گردد. این طرح میدان به صورت مربع یا مربع مستطیل، دایره و اشکال هندسی منظم دیگر نخستین عاملی می باشد که در نمود سیمای بصری میدان موثر می باشد. دومین عامل شکل و بدنه محصور کننده فضای میدان می باشد. در بسیاری از شهرهای اروپایی بدنه های همانندی از خانه ها یا عناصر دیگر مشرف به میدان قرار دارد که مجاور هم هستند و از نظر شکلی به صورت مکرر فضای میدان را می بندند. این یک شکلی لزوماً به یکنواختی منجر نمی گردد، حتی در مواردی که بدنه ها کاملاً همانند می باشد. اما معمولاً ریتمی از دو سه نوع بدنه میدان را در بر می گیرد که در مواردی با قرار دادن معماری غنی تری در کنج یا محور بدنه ها یا در مدخل گذر و خیابانهایی که به میدان راه دارد، مسئله یکنواختی کاملاً نامحسوس می گردد. همانطور که در بدنه حیاط مساجد ایرانی، میدانها و تکایا معمولاً با تفاوتهایی که در معماری طاقنماها که فضا را محصور می کند، کاسته می گردد.

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              
این نوشته در معماری و شهرسازی ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

دیدگاهتان را بنویسید